Epopeja szybowcowa

SZYBOWCE NA ZNAKACH ŚWIATA

17 grudnia 2003 roku (Litwa) w trakcie premiery Litewskie Muzeum Lotnictwa weszły do obiegu znaczki:

Znaczek - Szybowiec BRO-12, 1960 nominał 1;

Znaczek - Szybowiec BK-7 "LIETUVA", 1972 nominał 1(1 lit litewski)

BRO-12 - szybowiec szkoleniowy o konstrukcji drewnianej, zbudowany przez Broniusa Oškinisa w 1957 r.

W latach 1958-1960 seryjna produkcja szybowca treningowego BRO-12 była kolejnym krokiem litewskiej bazy w lotnictwie sportowym Związku Radzieckiego. Dla klubów sportów lotniczych Związku Radzieckiego wyprodukowano 120 takich szybowców. BRO-12 miał nietypową dla szybowców mechanizację skrzydeł, a ponieważ był ciągnięty przez wciągarkę mechaniczną, mógł wznosić się wyżej niż inne szybowce. W ten sposób piloci mieli więcej okazji do znalezienia wznoszących się słupów powietrza - termiki. Jego największym mankamentem był fakt, że szybowce były przetrzymywane na lotniskach otwartych, a nie w pomieszczeniach, a ich drewniane konstrukcje służyły tylko przez kilka sezonów. Szybowiec musiał być niedrogi, nadający się do masowej produkcji, aby każdy klub szybowcowy mógł go kupić. B.Oškinis zastosował bezprecedensową innowację w szybowcach - wiszące klapy i lotki, które znacznie zwiększają udźwig skrzydeł.

Prototyp BRO-12 został zbudowany w 1957 roku w warsztatach Szybowcowej Kowieńskiej. Wyciągany za pomocą wyciągu mechanicznego wznosił się na wysokość 400-500 m, a w przypadku silniejszych wiatrów jeszcze wyżej. Żaden inny szybowiec nie był wtedy w stanie wystartować tak bardzo. W Moskwie zdecydowano się na produkcję serii BRO-12.

W latach 1959-61 na Litwie latało łącznie około 20 szybowców tego typu. Po tym, jak Związek Radziecki zdecydował się na produkcję metalowych szybowców, BRO-12 wkrótce konkurował ze słynnym czeskim dwumiejscowym Blanikai.

50 – lecie przelotu nad Alpami. Pilot Oskar Bider – 13.VII.1913. Na znaczku wydanym z tej okazji jest szybowiec.

Czechosłowacja 1992; Przesyłka przewożona szybowcem L-23 Blaník w dniu 1 pażdziernika. Pilot – Kralik. Przesyłka przewieziona z okazji Wystawy Filatelistycznej EKOFILA 1992 NITRA w Muzeum Miejskie w Nitrze. Stempel pocztowy odręczny.

Na znaczku LET L-13 Blanik, który był czechosłowackim, dwumiejscowym, szybowcem wyczynowo-treningowym o konstrukcji metalowej w układzie grzbietopłata. Oblot prototypu miał miejsce w 1956 roku. Krótko później wystartowała produkcja seryjna która doprowadziła do powstania ponad 3000 egzemplarzy tego szybowca! Masa własna L-13 wynosiła 292 kilogramów.

Prace koncepcyjne nad szybowcem L-13 Blanik rozpoczęły się we wczesnych latach 50. XX wieku, a głównym konstruktorem nowego statku powietrznego był Karel Dlouhy. Po cyklu praktycznych prac badawczo-rozwojowych, które trwały w okresie 1953-1956, powstała szalenie udana konstrukcja. L-13 Blanik cechował się prostotą pilotażu, solidnością konstrukcji i jej odpornością na czynniki atmosferyczne, dobrą manewrowością, jak również był bardzo prosty w użytkowaniu i eksploatacji. Wszystkie te przymioty sprawiły, że zyskał ogromną popularność i był eksportowany do bardzo wielu krajów, m.in.: Argentyny, Australii, Chile, Francji, Niemiec Zachodnich czy ZSRR. W toku produkcji powstało wiele wersji rozwojowych, jak na przykład: L-13 AC (wersja dostosowana do akrobacji szybowcowej) czy L-13 Vivat (motoszybowiec).

REKLAMA LOTNICTWA SPORTOWEGO. 1958 r.: znaczek pocztowy wydrukowany w Chinach przedstawia szybowce nad drzewami.

H-101 Salto to niemiecki szybowiec akrobacyjny zaprojektowany przez Ursulę Hänle, oblatany w 1970 roku. Zbudowany z kompozytów, wyróżnia się motylkowym usterzeniem i unikalnymi hamulcami aerodynamicznymi.

Szybowiec akrobacyjny: zaprojektowany specjalnie do lotów pokazowych i zawodów w akrobacji szybowcowej:

• Dobra doskonałość aerodynamiczna: umożliwia także loty rekreacyjne i przelotowe
• Obecność na pokazach lotniczych: często prezentowany na międzynarodowych imprezach, w tym w Kanadzie — jego cichy, precyzyjny lot stanowił kontrast wobec głośnych samolotów odrzutowych.

H-101 Salto to nie tylko maszyna — to manifest elegancji lotu. W kontekście znaczka z Canadian International Air Show, jego obecność obok formacji samolotów odrzutowych przypomina, że lotnictwo to nie tylko siła, ale też cisza, precyzja i duchowa akrobacja.

Obecność H-101 Salto na znaczku to hołd dla lotnictwa jako sztuki, dla pilotów, którzy nie tylko sterują, ale tworzą w powietrzu.

Szybowiec FS 24 „Phönix” to elegancki przykład niemieckiej inżynierii lotniczej z lat 50., który łączy techniczną precyzję z poetyką lotu bezsilnikowego. Oto jego charakterystyka:

FS 24 „Phönix” – opis techniczny i symboliczny

Dane techniczne (model z 1957 roku)

• Typ: szybowiec jednomiejscowy
• Producent: Akaflieg Stuttgart (Akademische Fliegergruppe)
• Materiał: pierwszy szybowiec na świecie zbudowany całkowicie z tworzyw sztucznych (kompozytów)
• Rozpiętość skrzydeł: ok. 15 metrów
• Numer rejestracyjny: D-8258 (widoczny na znaczku)
• Rok oblotu: 1957

Symbolika i estetyka

• Nazwa „Phönix” (Feniks) nawiązuje do odrodzenia – być może jako metafora powojennej odbudowy Niemiec i nowego początku w lotnictwie.
• Białe skrzydła na tle błękitu – obraz czystości, wolności i młodzieńczej aspiracji do wzlotu.
• Stylizowane prądy powietrzne w tle znaczka – przypominają niewidzialne drogi, którymi szybowiec wznosi się ku niebu, bez silnika, tylko dzięki mistrzostwu pilota i siłom natury.